Bitkisel Sağlık Ürünleri
                   

Maydanoz Tohumu Ekimi

Maydanoz Tohumu Ekimi



             Maydanoz Tohumu Ekimi; Akdeniz Ülkesi Bitkisi Olan Maydanoz Kök Ve Yapraklarından Avantaj lanmak Amacıyla Üretilir . Yeşil Yaprakları Yemeklerde Ve Mezelerde Garnitür Olarak Kullanılırken Köklerinin De Bazı Yemek Ve Çorbalarda Kullanıldığı emare lmektedir . Bu Gün Üretimi Yapılan Maydanozlar Başlıca 2 Ayrı Grupta Yer Almaktadır .


Maydanoz Tohumu Ekimi


Akdeniz ülkesi bitkisi oluþan maydanoz kök vede yapraklarından avantaj lanmak amacıyla üretilir . Yeşil yaprakları

yemeklerde vede mezelerde garnitür ollaraak kullanılırken köklerinin de bazı yemek vede çorbalarda kullanıldığı emare lmektedir .
Bu gün üretimi yapılan maydanozlar başlıca 2 ayrı grupta yer almaktadır .

Petroselinum crispum (Mill .) var . Neapolitanum Danert : Yaprak maydanozu olup yaprakları parçalı büyük vede küçük , kıvırcık vede düz , ince vede geniş oluþan formları vardır . Kökleri ince yapılıdır . İki ana grubu vardır .
Düz yapraklı maydanozlar : Ülkemizde yetiştirilen gruptur .
Kıvırcık yapraklı maydanozlar : Yaprakları çok kıvırcıktır .

Petroselinum crispum (Mill .) var . Tubesorum Crow . : Kök maydanozu olup , yaprakları çok incedir . Kökleri havuç gibi şişkin kısa , küt , uzun yada geniş olabilmektedir .


Birçok ülkede olduğu gibi ülkemizdede 12 ay boyunca pazardan eksik olmayan maydanoz E vitamini bakımından oldukça varlıklı kokulu 1 sebzedir . Yemek vede salataların vazgeçilmez sebzesidir . Üreticilere yıl boyunca sürekli gelir sağlayarak ekonomik gelirde önemli 1 yer tutar .

Maydanoz , ülkemizde ticari ollaraak Akdeniz , Ege vede büyük çaplı ollaraak Marmara bölgelerinde üretilirken , uygun iklim koşullarında bütün bölgelerimizde bahçelerde küçük çaplı ollaraak yetiştirilir .

Maydanoz Akdeniz ülkelerinin bitkisidir . İspanya , Yunanistan . Fas , Cezayir vede Tunus da bol miktarda yabani maydanoz bulunduğu bildirilmektedir . Yetiştiriciliği M .Ö . 4000 yıllarına dayanır .

Maydanoz olaðan ollaraak 2 yıllık 1 kültür bitkisidir . Birinci yıl yaprak vede yeşil aksamını , ikinci yıl ise çiçek vede tohumlarını oluşturur . Bunun yanında kökler toprak içinde uzun seneler kalabildiği için çok yıllık bitkiler grubunda da görülür . Ülkemizde 32 .000 ton maydanoz üretimi yapılmaktadır .

 
2 . Morfolojik Özellikler

2 .1 . Kök
Yaprak maydanoz çeşitlerinde kök , düz , iç kısımları etli vede al dokulu , ince vede uzun kazık kök şeklindedir . Kökler 70-80 cm derine gider . Kök maydanozlarda ise kök havuç şeklindedir . Havuç şeklindeki kök etrafında bol sayıda saçak kök mevcuttur . Köklerin %50’lik kısmı toprağın 20 cm derinliğinde dağılmaktadır .

2 .2 . Gövde
Maydanozda gövde toprak seviyesinde rozet şeklinde , 2 . Yılda ise gelişerek uyvarlak , boyuna oluklu vede ince yapılı ollaraak dallanır . Genelde 100-150 cm boy yapabilir . Aþırı yan dal yapmaz vede gövde üzerindeki yaprak sayısı vede iriliği aşağıdan yukarıya doğru azalır . Gövde şemsiye şeklindeki 1 çiçek demeti ile son bulur .

2 .3 . Yaprak

Yapraklar düz vede kıvırcık olmak üzere 2 formdadır . Düz yapraklı çeşitlerde yapraklar 3-5 parçalı vede kıvrımsızdır . Çeşide göre açık yada koyu yeşil renkliolan yaprakların ucu hafif sivridir . Kıvırcık yapraklı çeşitlerde ise yapraklar kıvırcık vede daha etlidir . Kıvırcık yapraklı çeşitlerde ise yaprak verimi daha fazladır . Kök maydanozlarda ise yapraklar umumiyen düzdür . Ülkemizde yetiştirilen maydanoz çeşitleri umumiyen düz yapraklı çeşitlerdir .

2 .4 . Çiçek
Şemsiye şeklinde oluþan çiçekler yeşilimtrak vede sarı renktedir . Bir bitki 10-20 çiçek şemsiyesi taşıyabilir . Erselik , beşli (5 çanak , 5 taç yaprak , 5 erkek organ , 1 dişi organ) çiçek yapısına sahiptir . Dişi organ 2 karpellidir . Çok nadirde olsa erkek kısır çiçeklere rastlanır . Yüksek oranda yabancı döllenme gösterir . Çiçeklenme için düşük sıcaklığa (8°C altında 20-30 gün) ihtiyaç vardır . Çiçeklenme şemsiyenin dışından başlayarak içine doğru Daimi eder . Tohum olgunluğu da bu sırayı izler .

3 . Tohum vede çimlenme özellikleri
Meyveler 2 parçalı olup her parça içinde 1 tohum bulunur . Tohumlar çok küçük , hafif kıvrık oval şekilli , üzeri çizgili , gri-yeşil renkte vede tipik maydanoz kokuludur . Fakat tohum yaşlandıkça bu koku azalır . Bir gramda 700-800 adet tohum bulunur .

Tohumlar çimlenmelerini uygun koşullarda depolandıkları vakit 2-3 yıl koruyabilirler . Optimum çimlenme koşulları oluþan 20°C de tohumlar 15-20 günde çimlenebilirler . İlkbaharda tarlaya direkt ekilen tohumlar ise 20-22 günde çimlenerek toprak üzerine çıkarlar . Maydanoz bitkisinin tüm organlar , özelliklede tohumları önemli oranda eterik yağ içerir .

4 . Yetiştirilme İstekleri

4 .1 . İklim isteği
Yüksek rutubetli vede ılıman iklime sahip bölgeleri sever . Ancak soğuk bölgelerde bölge şartlarına göre ilkbahar ile soğukların başladığı sonbahar dönemi arasındada yetiştirilebilir . Ilıman iklime sahip Akdeniz , Ege vede Marmara (Bandırma vede Gönen) bölgelerinde bütün yıl boyunca maydanoz yetiştiriciliği yapılabilir .

4 .2 . Toprak isteği
Maydanoz toprak istekleri bakımından seçici değildir . Ağır olmayan , bitki Gıda maddelerince varlıklı bütün topraklarda yetişebilir . Ancak derin bünyeli topraklarda çok iyi sonuç verir . 5 .0-8 .0 pH değerleri arası uygun değerlerdir .


5 . Yetiştirilme Şekli
Maydanoz üretimi tohumların doğrudan tarlaya ekilmesi şeklinde yapılır . Üretim bölgenin iklim vede mevsim özelliklerine göre ya tavada yada düz tarlada şeritler halinde yapılır . Ege vede Akdeniz gibi yaz mevsimi kurak geçen bölgelerde yetiştirme tavalarda , Marmara gibi rutubetli , yağışlı geçen bölgelerde ise düz tarlada şeritler halinde yapılır .

5 .1 . Toprak hazırlığı , ekim vede dikim
Yetiştiricilikte tarla seçimi çok önemlidir . Maydanoz üretimi yapılacak tarla tek vede çok yıllık yabancı otlardan muhakkak temiz olmalıdır . Üretim yapılacak tarla mümkünse 1-2 yıl önceden maydanoz üretimine hazırlanmalıdır . Maydanoz üretiminde yabancı ot maliyeti yükseltir vede kaliteyi bozar . Bunu mani lemek için tarla ekim tarihinden 1-2 ay önce dekara 3-5 ton çiftlik gübresi ile gübrelenir vede derince sürülür . Disk-Harrow ile inceltilir vede düz tarla ekimine yada tava şeklindeki üretime göre hazırlanır . Tavalar düz tarla yüzeyinden 10-15 cm çukurda kalacak şekilde , 100-120 cm genişliğinde vede isteğe bağlı uzunlukta hazırlanır . Düz tarla üretiminde ise böyle 1 hazırlığa lüzum yoktur .

Maydanoz , tohumları en güç vede en uzun sürede çimlenen sebzelerdendir . Tohum ekimi m2’ye 1-1 .5 gram tohum (1 dekar alana 1-1 .5 kg tohum) hesabıyla yapılır . Küçük işletmelerde tavalara umumiyetle el ile birkaç defada serpme ollaraak yapılan tohum ekimi büyük işletmelerde düz tarlaya şeritler halinde vede mibzer ile sıravari ollaraak yapılır . Tohum ekim derinliği 1-1 .5 cm’dir . Ticari üretim yapılan bölgelerde buğday mibzerleri maydanoz ekimi içinde kullanılabilir .

Pazar için yapılan üretimlerde tarlada sıra arası 35-40 cm , tohum üretimi amacıyla yapılan üretimlerde ise tarlada sıra arası 35-40 cm , tohum üretimi amacıyla yapılan üretimlerde ise 60-70cm olmalıdır .

Tohum ekimi sırasında toprak tavının yeterli olmasına özen gösterilmelidir . En ideal tohum ekim zamanı Ege bölgesinde Mart ayının ilk haftasıdır . Tohum ekiminden yaklaşık 20-25 gün sonra çimlenme vede çıkış başlar .

Tohumların homojen 1 şekilde çimlenebilmesi için bu dönemde sulama işlemi çok dikkatli ollaraak yapılmalıdır . Bitkiler toprak yüzeyinde görüldükten sonra bakım işlerine geçilir . Maydanoz ender ollaraak bazı yörelerde kerevizde olduğu gibi fide ile de üretilir .

5 .2 . Bakım işleri
Maydanoz üretiminde yapılması gereken en önemli bakım işleri yabancı ot temizliği vede sulamadır . Yabancı ot gelişimini mani lemek amacıyla tava şeklinde yapılan üretimde tava aralarının vede tava sırtlarının çapalanması el ile , büyük işletmelerde kültüvatör yada çapa makinaları ile yapılır . Maydanoz bitkisi ilk devrelerde çapaya çok hassastır . Bu sebep le çapa yapma yerine otların elle alınması daha çok uygulanır . Bitki gelişimi hızlı olunca toprak yüzeyini kapatan bitkiler yabancı ot gelişimine olanak tanımalar .

5 .3 . Sulama
Maydanoz üretiminde sulama , tohum çimlenme döneminde çok önemlidir . Çimlenmenin oluştuğu ilk üç hafta boyunca yağmurlama sulama yapılmalıdır . Bitkiler 2-3 yapraklı olunca salma sulamada yapılabilir . Sulama mevsim şartlarına göre yapılır , fakat maydanoz aşırı suya hassastır . Su aþırı göllenirse bitkiler sararır , suyun tarlada uzun süre kalması halinde ise ölürler .

5 .4 . Gübreleme
Maydanoz gübrelemeye olumu diðerbir deyiþle t veren 1 bitkidir . Özellikle ekimden önce verilen yanmış çiftlik gübresinin yabancı tohumu taşımaması önemlidir . Temel gübreleme çiftlik gübresi ile 1 arada yapılır vede buna ilave ollaraak her biçimden sonra dekara 3-5 kg saf azot uygulaması son baharda yapılmalıdır .

Yapılan 1 araştırmada dekardan 2 ton yeşil maydanoz hasat edildiği vakit topraktan kaldırılan Gıda maddeleri sırasıyla 3 kg N , 0 .8 kg P2O5 , 2 .6 kg K2O , 3 .2 kg Ca vede 0 .6 kg Mg ollaraak belirlenmiştir . Gübrelemenin yinede yetiştiricilik yapılan tarlanın toprak çözümleme raporuna göre yapılamasına özen gösterilmelidir . Maydanoz üretiminde gereğinden aþırı vede hasattan hemen önce verilen nitrat formundaki azot nitrit formunda kaldığından tüketiciler açısından büyük sakıncalar yaratmaktadır .

5 .5 . Tarımsal Savaşım
Maydanoz üretiminde mesele oluþan önemli 1 hastalık vede zararlı yoktur . Ancak tohum çimlenme döneminde toprak kurtları (bozkurtlar) zararlı meydana gelebilir . Bunların zararı toprak ilaçlaması ile ortadan kaldırılır .

Maydanoz üretiminde karşılaşılacak oluþan en önemli mesele yabancı ot Meselesi dur . Yabancı ot savaşımı mekanik yapılabildiği gibi herbisitler ile de yapılabilmektedir . Herbisit uygulamasında en iyi neticesi çıkış öncesi (pre-emergence) uygulamalar vermektedir . Bu ilaçlama maydanoz bitkileri toprak üzerine çıktıktan sonra uygulanırsa bitki gelişimini yavaşlatmakta vede yapaklarda zararlanmalar oluşturmaktadır . Çıkış sonrası ollaraak da bazı selektif ilaçlarla mücadele yapılabilmektedir . Geniş çaplı üretimlerde herbisit uygulaması tercih edilmelidr . Uygun 1 herbisit kullanımı ile hiç çapa işlemi yapmadan maydanoz üretimi yapmak mümkündür .

6 . Olgunluk , hasat vede depolama
Çeşide vede mevsime bağlı ollaraak tohum ekiminden 60-70 gün sonra bitkiler hasat olgunluğuna gelirler . Bu dönemde bitkiler 15-20 cm boy almıştır . Hasat sabahın erken saatlerinde vede bitkilerin toprağın 1-2 cm üzerinden biçilmesi suretiyle yapılır .

İlk biçimden 20-25 gün sonra ikinci biçim yapılır . Yılda 6-7 biçim yapılır . Her biçimden sonra azotlu gübre verilmeli vede sulama yapılmalıdır . Hasat edilen bitkiler hemen tarlada demetlenir .

Demetler önce 1 saat süre ile temiz 1 suya batırıldıktan sonra rutubetli kasa yada sepetlerde üzerleri nemli bezle örtülerek en yakın pazara sevk edilir . Maydanoz demetleri -1 vede 0°C’de %90-95 nemde 3-4 hafta muhafaza edilebilirler .


7 . Verim
Maydanozda verim umumiyen demet ollaraak belirlenir . Bir yıl boyunca yapılan üretimde m2’den toplam80-100 demet , dekardan da 70-90 bin demet maydanoz alınabilmektedir . Mevsime göre demet kalınlığının farklılığı göz önüne alınırsa 2-4 ton/da verim en ideal verim vasati sıdır . Maydanozlarda verim birinci biçimden üçüncü biçime kadar arttığı halde daha sonraki biçimlerde azalır .

Maydanoz bulunduğu yeri 2-3 yıl muhafaza ederse de ömrü 1 yada 2 yıldır . Bitki ikinci yıl hemen generatif faza geçtiği için tohum ekiminden her yıl yenilenmesi önerilir .

8 . Tohum Üretimi
Tohumluk üretimi amacıyla amacıyla yapılan maydanoz üretimi olaðan maydnoz üretiminde çok büyük 1 farklılık göstermez . Tohum üretimi amacıyla yapılacak maydanoz üretiminden çok büyük 1 farklılık göstermez . Tohum üretimi amacıyla yapılacak üretimde tohum ekimi Mart-Nisan aylarında yapılır . Ekimde sıra aralarının 60-70 cm sıra üzerinin 15-20 cm olacak şekilde alınması gereklidir vede tohumluk bitkilerde biçim yapılmaması önerilir . Birinci yıl gelişen bitkilerin zarar görmemesine özen gösterilir vede ikinci yıl ilave ollaraak 20-25 kg/da azotlu gübre takviyesi yapılır .

Tohumluk bitkiler ikinci yıl Mart ayında çiçek sapı oluşturarak Mayıs ayında çiçeklenmeye başlar . Yüksek oranda yabancı döllenme meydana geldiği için döllenmede arılar önemli rol oynar . Tarlaya arı kovanı ilavesi tohum verimini arttırır . Ancak çevrede yabani maydanoz varsa yabancı tozlanma mani lenmelidir .

Çiçeklenme şemsiyenin dışından içine doğru olur . Bitkiler Haziran ayı ortasında tohum bağlamaya başlar . Özellikle dıştaki tohumları silkelenerek savrulur . Tohum hasadı temmuz ayı netiticesinde yapılır . Tohum verimi 50/100 kg/da arasında değişir . 



Etiketler: maydanoz tohumu , maydanoz tohumu bitkisi , maydanoz tohumu otu , maydanoz tohumu çayı , maydanoz tohumu kapsül , maydanoz tohumu çiçeği , maydanoz tohumu hapı , maydanoz tohumu ilacı , maydanoz tohumu kremi , maydanoz tohumu macunu , maydanoz tohumu merhemi , maydanoz tohumu sirkesi , maydanoz tohumu suyu , maydanoz tohumu tohumu , maydanoz tohumu ekimi ,



Maydanoz Tohumu

Bu Kategorideki Diğer Yazılar



Sağlık ve Tıp Sağlık ve Tıp