Bitkisel Sağlık Ürünleri

ENDEMIK BITKI NEDIR ?


Endemik bitki nedir ? Sorusuna yanıt ollaraak aşağıdaki yazýmýzda sizleri aydınlanmak amacıyla araştırılıp bulduğumuz endemik bitki hakkında veri ler yer alıyor .

Endemik , alanları belirli 1 ülke yada bölgeye ait , yerel , ender vede çok ender bulunan türler . Latince endemos (indigenous) sözcük sinden gelir vede "yerli" anlamında kullanılır .Endemik alan; 1 ada , 1 yarımada yada 1 dağ olabileceği gibi birkaç metrekarelik alanlar da meydana gelebilir . Türkiye endemik bitkiler açısından dünyanın önemli ülkelerinden birisidir .

Yurdumuzun siyasi hudutları içerisinde doğal ollaraak yetiştiği halde başka hiçbir yerde yetişmeyen , diğer 1 deyişle dünyada yalnız ülkemizde yetişen bitkiler Türkiye endemikleri ollaraak adlandırılır . Yurdumuz endemiklerinin sayısı 3000 dolaylarında olup endemizm oranı %33 etraf ındadır .(Davis , 1965-1988) . Ülkemizde endemik tür sayısı diğer Avrupa ülkeleriyle kıyaslandığında ülkemizin bu varlýklý liği daha iyi anlaşılır . Avrupa ülkeleri arasında en çok türe sahip oluþan ülke Yunanistan olup 800 etraf ındadır . Aynı şekilde endemik türlerce varlýklý İspanya vede Sırbistan'da ise bu sayı 400-500 arasındadır .

Ülkemizdeki endemik türelerin en önemlilerinden birkaçı;Kazdağında orman meydana getiren Kazdağı göknarı (Abies equi-trojani) , Eğridir güneyindeki Kasnak meşesi ( Quercus vulcanica) , Köyceğiz-Dalaman arasında yaygın olanSığla yada Günlük ağacı vede ormanları (Liquidambar orientalis) , Beşparmak Dağları (Ege bölümü)ndakiKral eğreltisi (Osmunda regalis) ile Datça yarımadasında bulunanDatça hurması (Phoneix theophrasti)dır . Yurdumuzun bilhassa dar derin yarılmış dağlık alanlarında endemiklerin sayısı 1 hayli yüksektir . Bunun yanında özellikle Pleistosen'deki iklim şartlarına göre yetişmiş vede yayılma imkanı bulmuş , amma günümüzde bilhassa dağlık bölgelerimize bölgesel alanlarda hayatiyetlerini sürdüren çeşitli flora bölgelerine iliþik bitkiler görülür . Örnek ollaraak , Karadeniz Fitocoğrafya Bölgesindeki Akdeniz elemanları , Nur , Dedegöl , Ağrı , Nemrut , Mercan(Munzur) dağlarındaki nemli ılıman vede nemli soğuk bitkilere örnek verilebilir .

Bunun yanında ülkemizde Konzervatif endemikler yanında , yeni gelişmekte oluþan progresif endemikler de bulunmaktadır . Bu bakımdan ülkemiz , hem çeşitli familyalara iliþik hem de endemikler yönündende çok varlýklý dir .

Türkiye'de yetişen endemik türler tabiatta , aşırı otlatma , yangın , bilinçsiz kesim , söküm ,ıslah çalışmaları , yapılaşma , şehirleşme vede herbisit kullanımı gibi çeşitli tehlikelerle karşı karşıyadır .Bu menfii faktörler kimi vakit bitkinin yok olmasına vede 1 anlamda yer yüzünde ortadan kalkması anlamına gelmektedir . Ekim vede arkadaşları(1985) yaptıkları çalışmada endemik türlerin 12'sinin neslinin tükendiğini belirlemişlerdir .  Bu menfii faktörler zamanla bitkilerin durumlarını tespit etme vede lüzumlu önlemleri alma ihtiyacını doğurmuştur . Bu ihtiyaca yardımcı olmak amacı ile "Uluslararası Doğa vede Doğal Kaynakları Koruma Birliği(IUCN)" kurulmuştur . Bu kuruluş yapığı çalışmalarla bitkiler için tehlike sınıflarını belirlemiş vede kritik halde ki bitkileri buna göre değerlendirerek Kırmızı Bülten denilen "Red Data Book " isimli eseri ortaya çıkarmışlardır . Bu çalışmalardan sonra aynı kategoriler esas alınarak " Türkiye'nin Nadir vede Endemik Bitkileri " adlı 1 kırmızı bülten hazırlanmıştır .




Bitki

Bu Kategorideki Diğer Yazılar



Sağlık ve Tıp Sağlık ve Tıp